کنفرانس منطقه ای سیرد

صفحه اصلی / همایش بهداشت حرفه ای، ایمنی و محیط زیست (بهام) منطقه شمال غرب کشور

تدوین چارچوب نوین مدیریت HSE در مناطق کوهستانی با رویکرد ارزیابی ریسک، تاب‌آوری عملیاتی و بهره‌گیری از فناوری‌های پایش هوشمند

نویسندگان :

جعفر یاقوتی دیزجی¹

1- شرکت توزیع نیروی برق استان آذربایجان شرقی

کلمات کلیدی :

مدیریت HSE،مناطق کوهستانی،ارزیابی ریسک،تاب آوری عملیاتی

چکیده :

مدیریت بهداشت، ایمنی و محیط‌زیست (HSE) در مناطق تولیدی کوهستانی به دلیل ویژگی‌های ژئومورفولوژیک، اقلیم متغیر، دسترسی محدود و ناپایداری زیرساخت‌ها، نیازمند رویکردی چندبعدی و انطباق‌پذیر است. این پژوهش با هدف تدوین چارچوبی نوین برای بهبود عملکرد HSE در چنین مناطق ویژه‌ای، رویکردی ترکیبی مبتنی بر ارزیابی ریسک چندسطحی، تاب‌آوری عملیاتی و فناوری‌های پایش هوشمند محیطی ارائه می‌کند. در این چارچوب، ابتدا با استفاده از مدل‌های تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP) و ارزیابی احتمالی خطر (PHA)، ریسک‌های غالب شامل ریزش زمین، لغزش شیب، اختلال ارتباطی، و مخاطرات جوی شناسایی و اولویت‌بندی می‌شوند. سپس با تلفیق اصول مدیریت تاب‌آوری (Resilience Management) و مدل‌های پیش‌بینی‌محور داده‌محور، راهکارهای فنی و مدیریتی برای کاهش آسیب‌پذیری سیستم‌های تولید و نیروی انسانی طراحی می‌گردد. بخش فنی شامل توسعه سیستم پایش هوشمند محیطی بر پایه حسگرهای IoT، الگوریتم‌های تحلیل داده بلادرنگ، و هشدارهای پیش‌دستانه است که امکان تصمیم‌گیری سریع و هدفمند را برای مدیران HSE فراهم می‌سازد. در بعد اجرایی، سیاست‌های نگهداری پیشگیرانه، آموزش‌های موقعیت‌محور و پروتکل‌های واکنش اضطراری محلی، ساختارمند می‌شوند تا تاب‌آوری عملیاتی افزایش یابد. نتایج حاصل از شبیه‌سازی و ارزیابی میدانی نشان می‌دهد که به‌کارگیری چارچوب پیشنهادی می‌تواند تا ۴۵٪ کاهش در شاخص احتمال وقوع حادثه (LOPC) و ۳۵٪ بهبود در شاخص قابلیت پاسخ اضطراری (ERI) ایجاد کند. در نهایت، این مقاله با ارائه یک مدل کاربردی قابل بومی‌سازی، گامی در جهت توسعه مدیریت هوشمند HSE در مناطق کوهستانی و پایداری تولید صنعتی در شرایط محیطی پرریسک فراهم می‌سازد.